Menjelang Pilihan Raya Negeri (PRN) Melaka, Pakatan Harapan (PH) berdepan persoalan yang lebih besar daripada sekadar berapa banyak kerusi yang mahu ditandingi. Persoalan sebenar ialah sejauh mana gabungan itu mampu menjelaskan rekod janji terdahulu, khususnya berkaitan pinjaman Perbadanan Tabung Pendidikan Tinggi Nasional (PTPTN), harga minyak dan pemansuhan tol ketika menawarkan agenda baharu kepada rakyat.
Dalam politik, manifesto bukan sekadar dokumen pilihan raya. Ia merupakan pernyataan komitmen yang membentuk harapan pengundi. Apabila sesuatu janji tidak dilaksanakan sepenuhnya, parti yang membuatnya perlu menjelaskan halangan, keputusan dasar dan langkah pembetulan yang telah diambil.
Manifesto PH pada Pilihan Raya Umum Ke-14 (PRU14) menjanjikan penangguhan bayaran balik PTPTN bagi peminjam berpendapatan bawah RM4,000 sebulan. Komitmen itu bagaimanapun tidak dilaksanakan secara menyeluruh seperti yang digariskan sementara kewajipan membayar balik pinjaman kekal menjadi realiti kepada peminjam.
Isu harga minyak pula memperlihatkan bagaimana harapan politik bertembung dengan realiti pentadbiran.
Begitu juga dengan tol. Janji pemansuhan kutipan tol secara berperingkat yang diketengahkan pada 2018 belum diterjemahkan kepada penghapusan menyeluruh.
Tiga isu ini mempunyai satu persamaan: rakyat berhak membandingkan janji semasa kempen dengan pelaksanaan manifesto selepas sesebuah parti memperolehi kuasa.
Dalam konteks Melaka, perbahasan tersebut berlangsung ketika Barisan Nasional (BN) mempertahankan rekod pentadbiran negeri di bawah kepimpinan Ketua Menteri, Datuk Seri Utama Ab Rauf Yusoh.
Pada PRN November 2021, BN memenangi 21 daripada 28 kerusi Dewan Undangan Negeri, berbanding lima kerusi PH dan dua kerusi Perikatan Nasional (PN). Bagaimanapun, BN memperoleh kira-kira 38.4 peratus undi popular manakala PH meraih 35.8 peratus. Perbezaan antara jumlah kerusi dan undi popular memperlihatkan pentingnya memahami persaingan di setiap kawasan.
Bagi pentadbiran Ab Rauf, ukuran prestasi bukan sekadar pada pengumuman projek, jumlah pelaburan atau penganjuran program kerajaan. Setiap pencapaian berdasarkan manfaat sebenar kepada penduduk, termasuk peluang pekerjaan, kemudahan awam, infrastruktur dan penyelesaian masalah setempat.
Pendekatan Wakil Rakyat Untuk Rakyat (WRUR), misalnya, menawarkan saluran untuk mendekatkan pentadbiran dengan masyarakat. Keberkesanannya terbukti melalui kadar penyelesaian aduan, tempoh tindakan susulan dan kepuasan penerima perkhidmatan.
Begitu juga dengan perkembangan ekonomi negeri. Pelaburan yang diumumkan melalui pelaburan benar-benar direalisasikan. Rakyat tahu sejauh mana pertumbuhan ekonomi membuka pekerjaan berkualiti, membantu perusahaan kecil dan meningkatkan kesejahteraan isi rumah.
PRN Melaka akhirnya menyediakan ruang untuk meneliti dua dimensi penting demokrasi: rekod janji politik di peringkat Persekutuan dan keberkesanan pentadbiran di peringkat negeri.
PTPTN, harga minyak dan tol mungkin bukan urusan langsung kerajaan negeri tetapi isu tersebut tetap sebahagian daripada sejarah komitmen PH yang bertanding.
Dalam pilihan raya, janji boleh dibaca semula, angka boleh diperiksa dan pencapaian boleh dibandingkan. Sebab itulah pertanggungjawaban politik mesti melangkaui slogan dan persaingan jumlah kerusi.
Ukuran sebenar sebuah janji bukan seberapa lantang ia diumumkan ketika mencari mandat tetapi sejauh mana ia dapat dibuktikan selepas kuasa diperolehi.
